زنان هر روز فرودستتر میشوند
به مناسبت روز جهانی زن، مصادف با 17 اسفند 1392، بیش از 350 تن از مدافعان حقوق زنان با انتشار بیانیه ای نسبت به روند فرودستتر شدن زنان در جامعه ایران هشدار دادند متن کامل این بیانیه در ادامه آمده است:
هشت مارس نود ودو؛ هشدار نسبت به روند فرودستتر شدن زنان
بیش از صد سال از مبارزات جهانی زنان برای رسیدن به برابری میگذرد. این مبارزه نه منحصر به کشور و منطقهی خاصی بوده و نه به نژاد و طبقهی خاصی محدود شده است. هشت مارس هر سال تلنگری است برای نگاهی دوباره به مبارزهی زنان با مناسباتِ دنیایی که جنسیت در آن عامل تبعیض است، نگاهی دوباره به راهی که پشت سر گذاشتیم، دلگرمی برای پیمودن راهی است که پیش رو داریم، مبارزهای طولانی و نفسگیر که تنها با همبستگی در عین حفظ هویت مستقل ممکن خواهد شد.
ایران نیز از قریب به صد سال پیش تاکنون شاهد مبارزات شجاعانهی زنان برای رسیدن به برابری بوده است. امروز نیز علیرغم دشواریهای تحمیلشده بر حرکتهای زنان، این مبارزه هنوز با امید رسیدن به برابری و رها شدن از ستم تاریخی ادامه دارد؛ تلاشهایی که با کامیابیهایی همراه بوده و در مقاطعی با خشونت سرکوب شده است.
سالی که گذشت محمل اتفاقات خوب و بدی برای زنان بود. برای نمونه، علیرغم ایجاد موانع بسیار برای ورود دانشجویان دختر به دانشگاهها و تلاش برای دور کردن آنها از رشتههای خاص و بهویژه رشتههای دانشگاهی درآمدزا، امسال نیز، آنها سهم زیادی در قبولی دانشگاهها در مقطع کارشناسی داشتند. متأسفانه شمار خبرهای خوب در مقایسه با اخبار نگرانکننده بسیار ناچیز بوده است. حتی ورود دختران به دانشگاه با اما و اگرهای فراوان، با ممنوعیتها و سهمیهبندیهای تبعیضآمیز همراه بوده است.
شرایط زندگی برای زنان هر روز سختتر میشود. هر روز شاهد ارادهای هستیم که تلاش میکند نیمی از جمعیت فعال جامعه که در ساختن زندگی انسانی نقشی بسیار پویا و فعال دارند را به حاشیه براند و از مزایای زندگی انسانی و برابر با مردان محروم کند. این شرایط، زندگی را برای زنان هر روز سخت و سختتر میکند. سال 92 نیز مانند بسیاری از سالهای پیشین سرشار از خبرهای ریز و درشتی بود که هر کدام به شکلی زندگی زنان را تحت تأثیر خود قرار میداد، از دید ما یکی از نتایج فاجعهبار تحقق این اراده، در خطر قرار گرفتن سلامت زنان و فرو افتادن آنها در چرخهی فقر و فرودستی است. چه بسا که ترکیب این دو میتواند موقعیت زنان را بیشتر از گذشته به سوی فرودستی سوق دهد. از جمله مسائلی که در این زمینه میتوان شاهد آورد موارد زیر است:
خصوصیسازی نظام سلامت و بهداشت. سرانه بهداشت کشور پایین است و حتی این سرانه پایین نیز در جای مناسب هزینه نمیشود. از نخستین گروههایی که از امتیاز همین خدمات اولیه ناکافی برکنار میمانند، زنانی هستند که شمار رسمیشان زیر عنوان «زنان سرپرست خانوار» 2 میلیون تن تخمین زده شده است و این در حالی است که در لایحه اخیر بودجه «برای بیمه زنان خانهدار متاهل با اولویت سرپرست خانوار» مبلغ 150 میلیارد ریال پیش بینی شده که تنها برای بیمه کردن 14 هزار نفر کافی خواهد بود. چه کسی پاسخگوی زنانی خواهد بود که اینجا و آنجا به دلیل ناتوانی از پرداختن هزینههای درمانی، سلامتی خود را از کف میدهند. ما بیش از پیش نگرانیم که در فقدان نظارتهای مردمی، خصوصیسازی نظام سلامت، سلامت زنان را به خطر اندازد.
تصویب قریبالوقوع «طرح افزایش جمعیت و تعالی خانواده». طرح جامع افزایش جمعیت و تعالی خانواده در حالی به زودی برای تصویب در صحن علنی مطرح میشود که همان مقدار اندک خدمات رایگان پیشگیری از بارداری نیز پس از تصویب این طرح از زنان گرفته خواهد شد. فشارهای متنوع بر زنان برای فرزندآوری بیشتر تنها هدف نوشته شدن این طرح است. تبعیض در دستیابی به موقعیت شغلی، تعریف و ترویج زن به عنوان محملی برای فرزندان بیشتر و جمعیت بیشتر، از جهات بسیاری سلامت و توان اقتصادی زنان را هدف گرفته است. با غیرقانونی شدن جلوگیریهای دائم از بارداری، توقف توزیع وسایل پیشگیری، از جمله کاندوم در مراکز بهداشت، بالارفتن قیمت قرصهای ضدبارداری و فرصتهای محدود اشتغال برای زنان، چه کسی پاسخگوی آمار فزایندهی سقطجنینهای غیرقانونی، انتشار بیماریهای مقاربتی از جمله ایدز و هپاتیت به ویژه در میان زنان و به دنیا آمدن کودکانی که با توجه به سیاستهای دولتی، دیگر از پوشش خدمات سلامت و بهداشت و آموزش رایگان بهرهای ندارند- خواهد بود؟
امسال نیز مانند چند سال گذشته علاوه بر ادامهی وضعیت بحرانی بسیاری از زیستبومها، شاهد آلودگی هوا در شهرهای بزرگ و هجوم ریزگردها در برخی شهرهای کشور بودیم. آلودگی هوا یکی از عوامل موثر بر سلامت زنان به ویژه زنان باردار، افراد سالمند، بیماران قلبی و کودکان است. چه کسی مسئول حفظ سلامت مادر و جنینی است که او حمل میکند؟ آیا واقعاً آگهیهایی از قبیل «گروههای حساس از فعالیت شدید بدنی و رفت و آمد غیر ضروری در معابر پرهیز کنند»کافی است؟ آیا سفارشهای «ماری آنتوانت» گونه خطاب به مردم فرانسه که «اگر نان ندارند، بیسکویت بخورند» کافی است که مدام بشنویم «خوردن شیر و فراوردههای لبنی بیشتر برای کاستن از ضررهای آلودگی ضروری است»؟
به حاشیه راندن زنان از عرصه زندگی اقتصادی، اجتماعی و سیاسی. برپایهی آمار منتشر شده از سوی مرکز آمار ایران در سال 91، سهم زنان از بازار اشتغال در ایران تنها 13 درصد است. این سهم اندک از منابع کسب درآمد در کنار تصویب طرحهایی همچون «طرح جامع افزایش جمعیت و تعالی خانواده» و سیاستهای آموزشی که دسترسی زنان را به رشتههای درآمدزا محدود کرده، آنها را به مرور فقیرتر و وابستهتر میکند. تنها بازار کاری که در انتظار زنان است، بازار غیررسمی با دستمزدهایی ادواری و پایین و بیثبات است. این موضوع زنان را از نظر اقتصادی به کل وابسته کرده و آنها را نه تنها در معرض خشونتهای بیشتر قرار میدهد، بلکه سهم آنها را از سلامت نیز کاهش میدهد، چرا که تبعیض جنسیتی در همدستی با تبعیض طبقاتی، زنان را در خانوادههای کمبضاعتتر در انتهای صف دسترسی به خدمات بهداشت و سلامت مینشاند.
زنان سهم مشارکت بسیار پایینی در مراجع تصمیمسازی و سیاستگذاری دارند، نسبت پایینی از کرسیهای مجلس به زنان اختصاص دارد و هیچ وزیر زنی در کابینه دولت حضور ندارد. نمایندگان تفکر برابری جنسیتی حضوری حتی کمرنگتر از حضور فیزیکی زنان در پستهای تصمیمسازی دارند، تشکلها و نهادهای مستقل زنان همواره با اتهامات امنیتی روبرو بوده و سرکوب شدهاند، هیچ تلاشی برای رسیدن به برابری و در دست گرفتن کنترل و اختیار زندگی از سوی مراجع دولتی تحمل نمیشود و هر روز طرح و لایحهی جدیدی از آستین آنها بیرون میآید که زندگی زنان را به عقب میراند.
ما – گروهی از افراد و نهادهای مستقل فعال در حوزه زنان – معتقدیم که باید نسبت به هر آنچه سلامت و وضعیت اقتصادی زنان را به ویژه تنگدستترین ما را به خطر میاندازد، حساسیت نشان دهیم و در هر موقعیتی هستیم توجه دیگران را به این موضوع جلب کنیم. کوشش برای رسیدن به «برابری جنسیتی» برای رسیدن به جامعهای که زنان و مردان در آن زندگی شایسته و به دور از تبعیضی داشته باشند، حیاتی است. به باور ما بالندگی اجتماعی و فرهنگی جز از مسیر برابری جنسیتی نمیگذرد. به رسمیت شناختن حق مشارکت زنان در تصمیمسازیها، فراهم شدن فضایی آزاد و امن برای تشکلیابی مستقل زنان، به رسمیت شناختن حق زنان بر بدن خویش، تلاش برای بالا بردن سهم زنان از بازار اشتغال رسمی، اصلاح تبعیضات قانونی که زنان را در دعاوی خانوادگی و زندگی اجتماعی در موقعیت فرودست قرار میدهد، حداقل گامهایی است که باید برای رسیدن به برابری جنسیتی مورد توجه قرار گیرد.
ما هشت مارس را که روزی برای پاس داشتن مبارزات زنان جهان در راه احقاق حق خود بوده گرامی میداریم و ضمن اعلام همبستگی با مبارزات خواهرانمان در منطقه و جهان، آرمان مبارزه خود را رسیدن به جهانی میدانیم که در آن تمامی مناسبات تبعیضآمیز مبتنی بر جنسیت، نژاد، قوم، ملیت و طبقه از تمامی عرصههای عمومی و خصوصی برچیده شود و دنیایی انسانی و برابر بسازیم.
هشت مارس بر همهی زنان و مردان خواهان برابری و آزادی مبارک باشد.
هفدهم اسفند 1392
#زن #منشور_آزادی #ایران_فردا #اعتراض #قیام #انقلاب #سرنگونی #بگونه

