روزنامه نیویورک تایمز در مقاله‌ای تحلیلی از موج جدید اعتراضات در ایران به‌تاریخ یکشنبه ۱۴ دیماه نوشت که جمهوری اسلامی در وضعیتی بی‌سابقه میان خشم فزاینده مردم و فشارهای خارجی گرفتار شده و بیش از هر زمان دیگری درگیر «تلاش برای بقا» است.
به‌نوشته این روزنامه آمریکایی، مقامات جمهوری اسلامی طی سال‌های گذشته با «سرکوب خشونت‌بار» اعتراضات توانسته‌اند نارضایتی‌ها را به‌طور مقطعی مهار کنند، اما این‌بار شرایط متفاوت است. ترکیب فروپاشی اقتصادی، سقوط ارزش پول ملی، تحریم‌ها، سوءمدیریت مزمن و فساد فراگیر، توان تصمیم‌گیری و واکنش مؤثر را از حاکمیت گرفته است.
نیویورک تایمز گزارش می‌دهد که اعتراضات اخیر عمدتاً در شهرهای کوچک، مناطق محروم، بازارها و دانشگاهها جریان دارد و شعارها مستقیماً «کلیت جمهوری اسلامی و شخص رهبر» را هدف قرار داده‌اند. تعطیلی بازار، تجمع‌های کارگری و اعتراضات دانشجویی نشانه‌های روشنی از نارضایتی عمیق اجتماعی است.
نیویورک تایمز در مقاله خود به‌نقل از برخی از مقامات رژیم می‌نویسد که مسعود پزشکیان به‌طور علنی اعتراف کرده که «راه‌حلی برای بحرانهای انباشته کشور ندارد». اقدامات محدود دولت، از جمله تغییر رئیس بانک مرکزی و دستکاری سیاست‌های ارزی، هیچ اثر محسوسی بر زندگی مردم نداشته و حل بحران بدون توافق هسته‌یی و رفع تحریم‌ها عملاً ناممکن به نظر می‌رسد؛ گزینه‌یی که حاکمیت تمایلی به آن نشان نمی‌دهد.
به‌نوشته نیویورک تایمز، نگرانی جدی در سطوح بالای حکومت این است که اگر نیروهای امنیتی و نظامی نیز زیر فشار معیشتی قرار گیرند، «ستونهای سرکوب فرو خواهد ریخت». پس از تهدید دونالد ترامپ به مداخله در صورت سرکوب خونین، شورای عالی امنیت ملی ایران جلسه اضطراری برگزار کرده تا هم شدت خشونت را کاهش دهد و هم برای سناریوی حمله خارجی آماده شود.
سه مقام ایرانی که نخواستند نامشان فاش شود، به نیویورک تایمز گفته‌اند رهبران جمهوری اسلامی اکنون نه به فکر حل بحران، بلکه صرفاً در پی «جان به‌در بردن» از این مرحله هستند. به باور تحلیلگران، حکومت فاقد هر گونه راهبرد روشن است و حتی احتمال داده می‌شود اجازه دهد نارضایتی عمومی تخلیه شود، چرا که «لحظه انفجار» نزدیک ارزیابی می‌شود.
نیویورک تایمز در ادامه مقاله خود با اشاره به صحبت‌های خامنه‌ای که با لحنی تندتر از دولت، معترضان را اغتشاشگر خواند و خواستار برخورد قاطع شد تأکید می‌کند که در برخی مناطق غربی، اعتراضات شکل سازمان‌یافته‌تر و خشن‌تری به خود گرفته است.
نیویورک تایمز در پایان تأکید می‌کند که بحران کنونی، حاصل دهه‌ها سرکوب، فساد و ناکارآمدی است؛ بحرانی که نه با سرکوب مهار می‌شود و نه با وعده. به‌نوشته این روزنامه، تا زمانی که جمهوری اسلامی پاسخی واقعی به مطالبات مردم ندهد، خشم اجتماعی فروکش نخواهد کرد و آینده حکومت بیش از هر زمان دیگری در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.