هشدار یک مقام پیشین بریتانیا درباره بدرفتاری مرگبار با بازداشتشدگان
آیا حکومت خامنه ای از سلاح شیمیایی علیه اعتراضات استفاده کرده است؟. با توجه به سابقه امر که حکومت خامنه ای بعد از قیام ۱۴۰۱ بصورت گسترده از مواد شیمیایی علیه مدارس دخترانه در شهرهای ایران استفاده میکرد بعید نیست که دست به این جنایت زده باشد. بیل رامیل، نماینده پیشین پارلمان بریتانیا در گفتوگو با شبکه جیبینیوز این موضوع را مورد بررسی قرار داده است سپس روزنامه نیوزویک در جدیدترین شماره خود آن را منتشر کرد.
در حالی که موج تازهای از اعتراضات خیابانی هفتههای اخیر شهرهای مختلف ایران را دربرگرفته، گزارشهایی نگرانکننده از تشدید روشهای سرکوب منتشر شده است. تازهترین این هشدارها از سوی یک قانونگذار پیشین بریتانیا مطرح شده که از احتمال استفاده از سلاح شیمیایی یا مواد شیمیایی سمی علیه معترضان خبر میدهد؛ ادعایی که در صورت تأیید، ابعاد تازهای از خشونت ساختاری حاکم بر ایران را آشکار میکند.
بیل رامیل، نماینده پیشین پارلمان بریتانیا، صبح شنبه ۲۷دیماه۱۴۰۴در گفتوگو با شبکه جیبینیوز اعلام کرد، گزارشی «معتبر» را مشاهده کرده که به بدرفتاری شدید با بازداشتشدگان در جریان اعتراضات اخیر اشاره دارد. او در این گفتوگو بخشی از این گزارش را قرائت کرد و گفت: «شواهدی وجود دارد که نشان میدهد نوعی ماده شیمیایی سمی علیه معترضان به کار رفته است». به گفته او، این مواد موجب شدهاند برخی مجروحان چند روز پس از بازداشت یا مواجهه با نیروهای امنیتی جان خود را از دست بدهند.
استفاده از روشهای غیرمتعارف برای خاموشکردن صدای اعتراض در ایران
رامیل در ادامه توضیح داد که این گزارش از منابع «معتبر ایرانی » به دست او رسیده است. او تأکید کرد که یافتههای مطرحشده هنوز بهطور مستقل تأیید نشدهاند، اما محتوای آن به اندازهای جدی است که نمیتوان بهسادگی از کنار آن گذشت. این اظهارات همزمان با افزایش نگرانیها درباره استفاده از روشهای غیرمتعارف مانند سلاح شیمیایی برای خاموشکردن صدای اعتراض در ایران مطرح میشود؛ روشهایی که بارها از سوی نهادهای حقوق بشری مستندسازی شدهاند.
نشریه نیوزویک که این گفتوگو را پوشش داده، اعلام کرده است برای دریافت توضیح رسمی با وزارت خارجه ایران از طریق ایمیل تماس گرفته، اما تا زمان انتشار گزارش پاسخی دریافت نکرده است. مقامهای حکومت ایران در موارد مشابه معمولاً چنین ادعاهایی را رد کرده یا آن را «جنگ روانی» توصیف کردهاند، بدون آنکه امکان تحقیق مستقل فراهم شود.
سلاح شیمیایی و پیامدهای حقوقی بینالمللی
رامیل در بخش دیگری از سخنان خود گفت در صورتی که استفاده از سلاح شیمیایی یا مواد شیمیایی ممنوعه علیه معترضان صحت داشته باشد، این اقدام نشاندهنده تشدیدی «فوقالعاده» در نحوه برخورد حکومت ایران با شهروندان خود است. ایران از امضاکنندگان کنوانسیون منع سلاحهای شیمیایی به شمار میرود و هرگونه نقض این کنوانسیون میتواند پیامدهای حقوقی، حیثیتی و سیاسی قابلتوجهی برای حاکمیت به همراه داشته باشد.
بر اساس این کنوانسیون، استفاده از سلاح شیمیایی در هر شرایطی ممنوع است و تخطی از آن میتواند زمینهساز اعمال تحریمها یا دیگر اقدامات دیپلماتیک شود. چنین وضعیتی همچنین پرسشهای تازهای درباره واکنش عملی دولتهای غربی و تعریف «خط قرمز» آنان در قبال سرکوب داخلی در ایران ایجاد میکند.
ادعاهای مربوط به استفاده از سلاح شیمیایی همواره با حساسیت ویژه بررسی میشوند، زیرا نمونههای تأییدشده در گذشته پیامدهای گسترده بینالمللی به دنبال داشتهاند. در اعتراضات سال ۱۴۰۱، که پس از جانباختن مهسا امینی در بازداشت آغاز شد، برخی معترضان اعلام کردند نیروهای امنیتی از عوامل عصبی ممنوعه استفاده کردهاند. در مقابل، گروهی دیگر احتمال دادند این مواد گاز اشکآور یا ترکیبات شیمیایی دیگری بوده که اگرچه برای سلامت خطرناکاند، اما در سطح بینالمللی ممنوع محسوب نمیشوند.
حکومت خامنه ای ابعاد سرکوب را پنهان میکند
در اعتراضات تازه که از دیماه۱۴۰۴و در واکنش به نارضایتیهای اقتصادی آغاز شد و به مخالفتی فراگیر با ساختار قدرت دینی گسترش یافت، تاکنون استفاده تأییدشدهای از سلاح شیمیایی گزارش نشده است. با این حال، صدها تظاهرات برگزارشده بزرگترین چالش برای حاکمیت ایران از زمان انقلاب ۱۳۷۵ارزیابی میشود.
نیروهای امنیتی برای مهار این اعتراضات از شیوههای مختلفی استفاده کردهاند؛ از بازداشتهای گسترده و شلیک مستقیم نیروهای پلیس و سپاه پاسداران گرفته تا قطع اینترنت با هدف جلوگیری از اطلاعرسانی و پنهانکردن ابعاد سرکوب. این اقدامات، فضای امنیتی شدیدی بر کشور حاکم کرده و امکان دسترسی به اطلاعات مستقل را محدود ساخته است.
ساختار حکومت خامنه ای برای حفظ خود مرزی برای سرکوب نمیشناسد
طرح دوباره موضوع سلاح شیمیایی در ارتباط با سرکوب اعتراضات، حتی در حد یک گزارش تأییدنشده، نشان میدهد حاکمیتی که دههها بر خشونت عریان تکیه کرده، همچنان مرزی برای سرکوب نمیشناسد. تجربه چهار دهه گذشته ثابت کرده است که این ساختار قدرت، برای حفظ خود جان شهروندان را بیارزش میشمارد و هر ابزار ممکن را به کار میگیرد. چنین نظامی نه اصلاحپذیر است و نه پاسخگو؛ و استمرار آن جز تعمیق فاجعه انسانی، دستاورد دیگری برای جامعه ایران نخواهد داشت.
شبکه خبری بگونه 