اعدام ۱۴۳ شهروند بلوچ در سال ۲۰۲۵؛ سهم بلوچ‌ها از اعدام‌ها فراتر از نسبت جمعیتی آنان

بر اساس داده‌های منتشرشده از سوی شبکه اسناد حقوق بشر بلوچستان، در سال ۲۰۲۵ میلادی دست‌کم ۱۴۳ شهروند بلوچ در ۲۹ زندان مختلف ایران اعدام شده‌اند؛ آماری که نشان‌دهنده افزایش قابل‌توجه اجرای احکام اعدام علیه شهروندان بلوچ در مقایسه با سال گذشته است.

طبق این گزارش، از مجموع اعدام‌شدگان بلوچ در سال ۲۰۲۵، ۹۸ نفر با اتهامات مرتبط با جرایم مواد مخدر، ۴۰ نفر به اتهام قتل، چهار نفر با اتهامات سیاسی و عقیدتی و یک نفر به اتهام تجاوز به عنف اعدام شده‌اند.

در میان اعدام‌شدگان، دو زندانی فاقد شناسنامه، یک سرباز وظیفه بلوچ و یک کودک-مجرم نیز دیده می‌شوند. کودک-مجرم یادشده در زمان بازداشت کمتر از ۱۸ سال سن داشته، اما حکم اعدام او پس از رسیدن به سن قانونی اجرا شده است.

بر اساس گزارش سالانه ۲۰۲۴ این نهاد حقوق بشری، در سال گذشته میلادی دست‌کم ۱۰۱ زندانی بلوچ در ایران اعدام شده بودند که ۷۳ نفر از آنان با اتهامات مرتبط با مواد مخدر و ۲۸ نفر به اتهام قتل اعدام شدند. همچنین در میان آنان یک زن و یک کودک-مجرم نیز وجود داشت.

مقایسه آمارهای دو سال اخیر نشان می‌دهد شمار اعدام شهروندان بلوچ در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۴۲ درصد افزایش یافته است.

همچنین بر پایه آمار منتشرشده از سوی سازمان حقوق بشر ایران، اعدام شهروندان بلوچ حدود ۸.۷ درصد از مجموع ۱۶۳۹ مورد اعدام ثبت‌شده در ایران طی سال ۲۰۲۵ را تشکیل می‌دهد. این در حالی است که جمعیت بلوچ‌ها حدود پنج درصد جمعیت ایران برآورد می‌شود؛ موضوعی که به گفته نهادهای حقوق بشری، نشان‌دهنده سهم نامتناسب این اقلیت قومی در آمار اجرای احکام اعدام در ایران است.

اطلاع‌رسانی تنها بازتاب یک خبر نیست؛ بلکه مانعی در برابر پنهان‌کاری و سناریوسازی‌های امنیتی به‌شمار می‌رود. هنگامی که نام بازداشت‌شدگان، زمان بازداشت و روند رسیدگی به پرونده‌ها در عرصه عمومی ثبت و منتشر می‌شود، امکان نقض حقوق متهمان و پرونده‌سازی در سکوت کاهش می‌یابد.

تجربه نشان داده است که سکوت و بی‌خبری، زمینه را برای صدور و اجرای احکام سنگین هموارتر می‌کند. در مقابل، رسانه‌ای شدن پرونده‌ها می‌تواند افکار عمومی و نهادهای حقوق بشری را نسبت به روند دادرسی حساس کرده و برای رعایت حداقل استانداردهای دادرسی عادلانه، دسترسی به وکیل و حق دفاع مؤثر، فشار و مطالبه‌گری ایجاد کند. هزینه احکام سنگین را برای حکومت افزایش می‌دهد.

گزارشی از سایت صدای بازداشت شدگان