گزارش جامع از وضعیت زنان بازداشت‌شده در بند امنیتی زندان وکیل‌آباد مشهد

روایت‌هایی از بازداشت، وثیقه‌های سنگین و نگهداری در شرایط غیرانسانی

اطلاعات رسیده از زندان وکیل‌آباد مشهد حاکی از نگهداری ده‌ها زن بازداشت‌شده اعتراضات دی‌ماه در بندی امنیتی با شرایط نامناسب، فشارهای امنیتی، اتهامات سنگین و محرومیت از آزادی با وثیقه‌های سنگین است.

صدای بازداشت‌شدگان ایران، دوشنبه ۲۱ اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۵- بر اساس گزارش‌ها، شماری از زنان بازداشت‌شده اعتراضات دی‌ماه و رویدادهای پس از آن، در بند موسوم به «آرامش» در زندان وکیل‌آباد مشهد نگهداری می‌شوند؛ بندی زیرزمینی با ۱۲ تخت دوطبقه، سقفی کوتاه و فاقد امکانات اولیه از جمله تهویه مناسب، پنجره، حمام و سرویس بهداشتی استاندارد. برخی زندانیان سابق، شرایط این بند را به «لانه مورچه» تشبیه کرده‌اند. همچنین گروهی دیگر از زنان بازداشتی در بخش قرنطینه زنان نگهداری می‌شوند؛ محلی که زندانیان از آن با عنوان «شاشخانه» یاد می‌کنند.

طبق این گزارش، برای تعدادی از بازداشت‌شدگان قرار وثیقه صادر شده اما به دلیل مبالغ سنگین، بسیاری از خانواده‌ها قادر به تامین آن نیستند و زندانیان همچنان در بازداشت باقی مانده‌اند.

اسامی شماری از زنان محبوس در بند زنان زندان وکیل‌آباد

مریم نوری، همسر اشکان تراب‌زاده از جان‌باختگان اعتراضات دی‌ماه، پنج روز پس از کشته‌شدن همسرش بازداشت شد و از آن زمان در زندان به‌سر می‌برد. گفته شده با تامین وثیقه، احتمال آزادی او وجود دارد. هم‌زمان با وی، پدر و دایی‌اش نیز بازداشت شده بودند.

طاهره دهقان که به دلیل حضور در اعتراضات چناران به یک سال حبس محکوم شده، حدود چهار ماه است به بند امنیتی منتقل شده و گفته شده ممکن است با استفاده از عفو مشروط، دو ماه دیگر آزاد شود.

سیده سهیلا حسینی به همراه همسرش دکتر احمد رحیمی، به اتهام نگهداری تجهیزات استارلینک و کمک به مجروحان اعتراضات در مشهد بازداشت شده‌اند.

نجمه امینی، ۲۲ ساله، نزدیک به سه ماه است در بند امنیتی نگهداری می‌شود. او با اتهاماتی از جمله «محاربه»، «همکاری با اسرائیل»، «توهین به رهبری»، «سب‌النبی» و «درگیری با ماموران امنیتی» مواجه است.

حدیثه مرواریدی، ۲۴ ساله، ۱۸ دی‌ماه در فریمان بازداشت شد و پس از پایان بازجویی‌ها به بند امنیتی منتقل شد. اتهام او «توهین به مقدسات» و «سب‌النبی» عنوان شده و منابع مطلع نسبت به خطر صدور احکام سنگین علیه او ابراز نگرانی کرده‌اند.

مهدیه افقهی و همسرش ابوالقاسم علی‌مرادی، به دلیل تماس تلفنی با یک برنامه تلویزیونی بازداشت شده‌اند. برای این زوج به ترتیب وثیقه‌های ۸ و ۵ میلیارد تومانی تعیین شده که توان تامین آن را ندارند.

فائزه صالح‌آبادی نیز حدود چهار ماه پیش بازداشت و بیش از دو ماه و نیم است به بند امنیتی منتقل شده است. با وجود صدور قرار وثیقه، ناتوانی خانواده در تامین آن مانع آزادی وی شده است.

سرهنگ شهرزاد ضمیری، معاون اجتماعی پلیس فتای خراسان رضوی، پس از ۴۳ روز نگهداری در انفرادی اطلاعات سپاه، حدود سه ماه پیش به این بند منتقل شد. گفته شده تماس تلفنی او درباره راه‌های مقابله با اثرات گاز اشک‌آور، از دلایل بازداشتش عنوان شده است.

نادیا صدق‌علی و خواهر ۱۸ ساله‌اش مبینا صدق‌علی، به دلیل حضور بر مزار جان‌باختگان اعتراضات دی‌ماه در مشهد و گذاشتن گل بازداشت شدند. مبینا پس از دو ماه با قرار کفالت آزاد شد اما نادیا به دلیل ناتوانی در تامین وثیقه ۶ میلیارد تومانی همچنان در زندان است. اتهامات آن‌ها «اجتماع و تبانی»، «تبلیغ علیه نظام» و «تشویق به آشوب» عنوان شده است.

آرزو دهقان، ۱۸ ساله، نیز به دلیل شرکت در اعتراضات بازداشت شده است.

مینا زارعی پس از انتشار خبر کشته‌شدن علی خامنه‌ای و انتشار ویدئویی از رقص خود، بازداشت و به گفته منابع مطلع به‌شدت ضرب‌وشتم شده است. او از ۱۰ اسفند در قرنطینه زندان نگهداری می‌شود.

ریحانه کفش‌کنان، ۵۲ ساله، حدود ۴۵ روز پیش به بند منتقل شده و تاکنون از حق تماس و ملاقات محروم بوده است. گفته شده در جلسه بازپرسی ۶ اردیبهشت، او با تهدید به شکنجه و اعدام مواجه شده است.

حدیثه بابازاده نیز در بخش قرنطینه نگهداری می‌شود.

(آزاده) یعقوبی، متولد ۱۳۵۸، چهارم بهمن‌ماه بازداشت شد. منابع مطلع می‌گویند وجود تتوی عبری روی گردن او در دوران بازجویی موجب فشارهای شدید امنیتی شده است. با وجود صدور وثیقه ۵ میلیارد تومانی، خانواده‌اش توان تامین آن را ندارند.

فاطمه (سمیرا) رضوانی‌فر نیز به دلیل شرکت در اعتراضات ۱۸ و ۱۹ دی‌ماه بازداشت و با اتهام «اجتماع و تبانی» روبه‌رو شده است. خانواده او نیز موفق به تامین وثیقه تعیین‌شده نشده‌اند.

سیده زینب (آبان) موسوی و برادرش سیدحسن موسوی، پنجم اسفند بازداشت شدند و در قرنطینه زندان نگهداری می‌شوند.

ملیکا خاوری خراسانی، ۲۱ ساله، نیز از ۱۰ اسفند در بازداشت به‌سر می‌برد.

آزادی با وثیقه

در روزهای اخیر شماری از زنان بازداشت‌شده با قرار وثیقه آزاد شده‌اند. از جمله نگار فرهمند پورگلچین که به دلیل ارسال ویدیویی کوتاه از یک تجمع بازداشت شده بود و پس از ۱۰ روز انفرادی به بند امنیتی منتقل شد. گفته شده او اخیراً با تامین وثیقه آزاد شده است.

فاطمه (سوفیا) ارم، ۲۸ ساله اهل فریمان، که به «لیدری اعتراضات» متهم شده بود نیز با قید وثیقه آزاد شده است.

نجمه روحنده که در جریان مراسم تحویل سال در آرامگاه فردوسی بازداشت شده بود، به تازگی آزاد شده است.

سمیرا بیات، سرپرست خانوار و صندوق‌دار یک رستوران در مشهد، پس از حدود چهار ماه بازداشت در بند امنیتی، با وثیقه آزاد شد.

همچنین الناز اقبالی و همسرش سعید سمیعی که بیش از ۱۱۰ روز در بازداشت بودند، در روزهای اخیر با تامین وثیقه آزاد شده‌اند.

ضرورت اطلاع‌رسانی

اطلاع‌رسانی تنها بازتاب یک خبر نیست؛ بلکه مانعی در برابر پنهان‌کاری و سناریوسازی‌های امنیتی به‌شمار می‌رود. هنگامی که نام بازداشت‌شدگان، زمان بازداشت و روند رسیدگی به پرونده‌ها در عرصه عمومی ثبت و منتشر می‌شود، امکان نقض حقوق متهمان و پرونده‌سازی در سکوت کاهش می‌یابد.

تجربه نشان داده است که سکوت و بی‌خبری، زمینه را برای صدور و اجرای احکام سنگین هموارتر می‌کند. در مقابل، رسانه‌ای شدن پرونده‌ها می‌تواند افکار عمومی و نهادهای حقوق بشری را نسبت به روند دادرسی حساس کرده و برای رعایت حداقل استانداردهای دادرسی عادلانه، دسترسی به وکیل و حق دفاع مؤثر، فشار و مطالبه‌گری ایجاد کند. هزینه احکام سنگین را برای حکومت افزایش می‌دهد.